Ăn Uống Lành Mạnh

Top 5 Thắc mắc thường gặp nhất của môn Logic học đại cương

Việc ôn tập những môn học về khoa học xã hội theo chương trình đại cương tại những trường ĐH, cao đẳng, trung cấp chuyên nghiệp khiến cho nhiều bạn sinh viên do dự, phiền lòng bởi sự lúng túng trong việc xác định những nội dung trọng tâm kỹ năng và kiến thức cũng như những vấn đáp những thắc mắc tự luận sao cho đúng mực và khá đầy đủ. Vậy nên rất nhiều lượt tìm kiếm về chủ đề những thắc mắc thường gặp nhất của môn Logic học đại cương được chúng ta sinh viên quan tâm. Trong nội dung bài viết này Toplist xin tìm ra một trong những gợi ý cho mình về vấn đề trên.

1


Linh Lập

Câu 1

Thắc mắc: Logic học là gì? Đối tượng người sử dụng của logic học? Ý nghĩa của việc học tập, phân tích môn lôgic học là gì?


Gợi ý vấn đáp:


Lôgic học là khoa học phân tích những hình thức, quy luật của tư duy. Từ “lôgic” bắt nguồn từ tiếng Hy Lạp (Logos). Logos có rất nhiều nghĩa như: lời nói, trí tuệ, lý lẽ, lập luận, tính quy luật… Ngày này “lôgic” được hiểu với ba nghĩa cơ phiên bản sau:

  • Thứ nhất, sử dụng để chỉ mối liên hệ tất yếu, có tính quy luật giữa những sự vật hiện tượng (lôgic khách quan);
  • Thứ hai, sử dụng để chỉ mối liên hệ tất yếu, có tính quy luật trong những ý nghĩ, tư tưởng trong tư duy, trong lập luận của con người (lôgic chủ quan);
  • Thứ ba, sử dụng để chỉ môn khoa học phân tích về tư duy (lôgic học).

Đối tượng người sử dụng của lôgic học:

  • Lôgic học là khoa học phân tích những hình thức, quy luật của tư duy. Tuy nhiên, tư duy không phải là đối tượng người tiêu dùng riêng của lôgic học mà được xem là đối tượng người tiêu dùng phân tích của một trong những ngành khoa học khác như triết học, tư tưởng học, tâm sinh lý học thần kinh trung ương… Vì vậy, vấn đề quan trọng là chúng ta phải phân định được ranh giới của lôgic học với những khoa học khác cũng phân tích về tư duy. Trước tiên, cần phải xem xét quy trình nhận thức của con người, trên đây đó là sự phản ánh hiện thực khách quan vào bộ óc con người trải qua sinh hoạt thực tiễn. Quy trình đó gồm hai mức độ: Nhận thức cảm tính (trực quan sinh động); nhận thức lý tính (tư duy trừu tượng).

Ý nghĩa:

  • Lôgic học giúp chúng ta chuyển từ tư duy lôgic tự phát sang tự giác. Không phải đợi đến lúc có khoa học lôgic con người mới suy nghĩ, lập luận một cách lôgic mà con người đã có tư duy lôgic trước lúc lôgic thành lập. Nhưng việc hiểu và vận dụng tri thức lôgic tự giác sẽ hỗ trợ chúng ta rút ngắn con đường nhận thức chân lý, hạn chế được những sai lầm lôgic của phiên bản thân trong quy trình tư duy cũng như phát hiện nhanh nhạy hơn những sai lầm về lôgic trong lời nói cũng như trong lập luận của người khác.
  • Nắm vững tri thức lôgic học giúp ta lập luận, diễn giải cũng như minh chứng, bác bỏ vấn đề có sức thuyết phục. Nó giúp cho chúng ta suy nghĩ chín chắn, đúng đắn, nhất quán, liên tục, không xích míc, biết sử dụng khái niệm (từ), phán đoán (câu) một cách đúng mực, biết phát triển tư tưởng (lập luận) mạch lạc, hợp lý.
  • Lôgic còn hỗ trợ chúng ta đúng mực hóa từ ngữ thể hiện ở việc sử dụng từ đúng mực, đặt câu rõ ràng, không mơ hồ. Nó rèn luyện kỹ năng xác định những khác lạ trong những tư tưởng có cách diễn đạt bằng lời tương tự nhau, ngược lại có những tư tưởng giống nhau mà thậm chí có những cách diễn đạt không giống nhau.
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)




2


Linh Lập

Câu 2

Thắc mắc: Quy trình hình thành và phát triển của lôgic học?

Gợi ý vấn đáp:

Thời kỳ Cổ đại:

  • Với tư cách là một khoa học, lôgic học được hình thành từ thế kỷ thứ IV trước Công nguyên và được lưu lại bằng cuốn sách Organon (dụng cụ nhận thức) của triết gia người Hy Lạp Aristote. Aristote (384 – 322 TCN) được xem như là người sáng lập ra lôgic học. Ông đã bao quát được toàn bộ phạm vi và nắm được thực ra, đối tượng người tiêu dùng của lôgic học, đặt nền tảng cho khoa học lôgic, này là sự tổng kết những hình thức cơ phiên bản của tư duy và những quy luật cơ phiên bản của tư duy. Đặc biệt quan trọng Aristote đã xây dựng hoàn hảo lý thuyết về tam đoạn luận, hình thức cơ phiên bản nhất của suy lý diễn dịch. Lôgic truyền thống lịch sử đã tiếp thu học thuyết của Aristote về những thông số kỹ thuật, phương pháp và quy tắc tam đoạn luận đúng đắn.

Thời kỳ Trung cổ:

  • Lôgic học trong thời kỳ này mang ý nghĩa kinh viện và hầu như không tồn tại đóng góp điều gì mới mẻ. Lôgic học Aristote đã trở nên Thiên chúa giáo lợi dụng để bảo vệ niềm tin vào Thiên chúa. Thời đó “Organon” bị hình thành “Canon” (luật pháp).

Thời kỳ Phục hưng – Cận đại:

  • Vào thời kỳ Phục hưng, mặt tích cực, tinh thần khách quan khoa học của lôgic Aristote được phục hồi và phát huy để chống lại thần học. Tuy nhiên, bấy giờ nó đã thể hiện sự chật hẹp, hạn chế trước tiến bộ của khoa học. Điều đó đưa ra nhu yếu cần phải khuyến nghị thêm phương pháp tư duy mới trong việc mày mò chân lý.

Thời tiến bộ:

  • Lôgic hình thức truyền thống dưới hình thức toán thể hiện những hạn chế. Từ đó xuất hiện hai khuynh hướng:
    • Thứ nhất, ra sức hoàn thiện những công trình xây dựng lôgic, hình thức hóa và toán học hóa để nhằm mục đích khắc phục những xích míc và nghịch lý lôgic.
    • Thứ hai, xét lại một trong những quy luật cơ phiên bản của lôgic truyền thống, phát triển thành lôgic phi truyền thống.
    • Điểm lưu ý chung của lôgic hình thức phi truyền thống là lôgic đa trị khác hoàn toàn với lôgic hình thức truyền thống là lôgic lưỡng trị. Trên trung tâm đó người ta phát triển khối hệ thống phép tính lôgic phi truyền thống như lôgic tam trị của Lukasiewicz (1878 – 1956), lôgic tam trị xác suất của H. Reichenbach (1891 – 1953), lôgic trực giác của L. E. Brower và A. Heiting, lôgic thiết kế của A. A. Marcov, A. N. Kolmogorov, V. I. Glivenko, lôgic mờ của L. A. Zadeh, lôgic tình thái, lôgic thời hạn…
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)

3


Linh Lập

Câu 3

Thắc mắc: Trình diễn nội dung của quy luật Loại trừ cái thứ 3? Quy luật này có nhu cầu các yêu cầu gì? Ý nghĩa của quy luật này?

Gợi ý vấn đáp:

Nội dung quy luật:

  • Hai phán đoán xích míc, phủ định lẫn nhau không thể cùng giả dối, một trong hai phán đoán phải chân thực. Quy luật loại trừ cái thứ ba được thể hiện qua công thức định là tín nhiệm hoặc không tín nhiệm, ta còn gặp loại phiếu thứ ba là phiếu trắng, không tồn tại ý kiến. Trong những trường hợp này phải vận dụng lôgic 3 giá trị: đúng, sai và không xác định.
  • Nếu quy luật không xích míc xác minh: trong hai phán đoán xích míc phải có ít nhất một phán đoán sai thì quy luật loại trừ cái thứ ba xác minh: trong hai phán đoán ấy phải có ít nhất một phán đoán đúng. Nếu quy luật không xích míc không cho phép đồng thời cùng lúc thừa nhận cả hai phán đoán xích míc thì quy luật bài trung yên cầu phải lựa chọn một phán đoán đúng trong những hai phán đoán xích míc với nhau.
  • Cả ba quy luật thống nhất, không xích míc, loại trừ cái thứ ba thống nhất với nhau, thậm chí mà thậm chí xem quy luật không xích míc là triệu chứng của quy luật thống nhất dưới hình thức phủ định còn quy luật loại trừ cái thứ ba là triệu chứng của quy luật không mâu thẫn dưới hình thức lựa chọn.

Yêu cầu:

  • Quy luật bài trung là trung tâm của phương pháp minh chứng phản chứng. Trong hai phán đoán xích míc với nhau và nếu minh chứng được phán đoán là sai thì phán đoán thì suy ra phán đoán sót lại là đúng.
  • Tuy nhiên, quy luật loại trừ cái thứ ba chỉ là quy luật của lôgic truyền thống hai giá trị. Việc vận dụng chúng chỉ giới hạn trong những trường hợp xác định mà thôi, cũng chính vì trong thực tiễn có những sự vật nằm trong trường hợp quá độ, chưa định hình thì việc lựa chọn một trong hai thời gian làm việc xác minh hoặc phủ định sẽ trở nên không thích nghi mà cần phải có trường hợp thứ ba là không xác định. Ví dụ điển hình trong việc bỏ phiếu tín nhiệm, lân cận hai loại phiếu có tính xác.
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)

4


Linh Lập

Câu 4

Thắc mắc: Đặc trưng chung và hình thức từ ngữ triệu chứng khái niệm là gì?

Gợi ý vấn đáp:

Đặc trưng chung của khái niệm:

  • Khái niệm là hình thức cơ phiên bản của tư duy. Mọi quy trình tư duy đều mang đặc trưng tư duy bằng khái niệm. Thiếu khái niệm, con người không thể tư duy được.
  • Toàn bộ những gì được con người suy nghĩ tới gọi là đối tượng người tiêu dùng của tư duy. Mỗi đối tượng người tiêu dùng có những dấu hiệu. Dấu hiệu của đối tượng người tiêu dùng là những Điểm sáng, đặc trưng, tính chất hay thuộc tính và những quan hệ của đối tượng người tiêu dùng, nhờ đó nhận thức được đối tượng người tiêu dùng và so sánh nó với những đối tượng người tiêu dùng khác.
  • Cũng cần phân biệt “thuộc tính” và những “dấu hiệu”. Thuộc tính khi nào cũng là những nội dung vốn có tồn tại khách quan, gắn sát với sự vật, hiện tượng, không lệ thuộc vào việc con những người có nhận thức được nó hay là không. Trái lại, trong quan hệ nhận thức, con người cần phải nhận thức thực chất của những sự vật, hiện tượng, qua những hình thái triệu chứng của chúng mà người ta gọi là những dấu hiệu của sự vật và hiện tượng. Do vậy, dấu hiệu vừa phản ánh những thuộc tính khách quan của sự vật hiện tượng; vừa triệu chứng mức độ nhận thức của con người vô sự vật hiện tượng. Nói khác dụ dấu hiệu phản ánh những nội dung khách quan vô sự vật, hiện tượng trải qua hình thức chủ quan của tư duy con người. Ngoài ra, dấu hiệu bao hàm dấu hiệu thuộc tính và dấu hiệu quan hệ.
  • Những dấu hiệu được phân thành dấu hiệu cơ ban và không cơ phiên bản. Những dấu hiệu quy định thực chất bên trong, quyết định sự tồn tại và biến hóa của sự vật, hiện tượng gọi là dấu hiệu cơ phiên bản. Những dấu hiệu không biểu thị thực chất và không quy định sự tổn tại và biến hóa của sự vật, hiện tượng là dấu hiệu không cơ phiên bản.
  • Cũng cần phân biệt dấu hiệu của những thuộc tính và quan hệ với dấu hiệu phía bên ngoài (ký hiệu, tên thường gọi) mà sự thay đổi của ký hiệu, tên thường gọi không dẫn theo sự thay đổi của phiên bản thân sự vật, hiện tượng.
  • Những dấu hiệu cơ phiên bản mà thậm chí tồn tại trong nhiều đối tượng người tiêu dùng, tồn tại trong một sự vật, hiện tượng hay một lớp sự vật, hiện tượng. Những dấu hiệu cơ phiên bản chỉ tồn tại trong một sự vật, hiện tượng, gọi là những dấu hiệu cơ phiên bản riêng.

Hình thức từ ngữ triệu chứng khái niệm:

  • Khái niệm có quan hệ quan trọng với từ ngữ nói tóm lại và với từ nói riêng. Khái niệm được hình thành trên trung tâm những từ hay cụm từ. Từ và cụm từ biểu thị khái niệm, vì vậy, từ và cụm từ là cái vỏ vật chất đặc trưng của khái niệm, không tồn tại từ và cụm từ, không thể hình thành và sử dụng khái niệm được.
  • Từ gắn sát với khái niệm, nhưng vẫn không thống nhất với khái niệm. Từ thuộc phạm trù từ ngữ, là việc thống nhất giữa âm và nghĩa. Khái niệm là hình thức cơ phiên bản của tư duy, là việc thống nhất giữa nội hàm (những dấu hiệu thực chất của đối tượng người tiêu dùng) và ngoại diên (số lượng những đốì tượng được phản ánh trong khái niệm).
  • Trong những từ ngữ không giống nhau, khối hệ thống từ, âm đọc cũng không giống nhau, do đó một khái niệm được biểu thị bằng những từ không giống nhau. Trái lại, một khái niệm đã được hình thành trên cơ sơ thừa nhận chung về sự việc thống nhất giữa nội hàm và ngoại diên của nó, dù có được triệu chứng bằng những từ ngữ không giống nhau thì nội hàm và ngoại diên, cái tạo nên sự thực chất của khái niệm vẫn không thay đổi theo những cấu trúc từ ngữ không giống nhau đó.
  • Ngay trong một từ ngữ từ đồng nghĩa và đồng âm cũng tồn tại. Cùng một khái niệm mà thậm chí biểu thị bằng nhiều tên thường gọi không giống nhau (từ đồng nghĩa), như “Tổ quốc”, “quốc gia”, “non sông”; “chết”, “về chầu tiên tổ”, “ngoẻo”, “ngủ với giun”… Có trường hợp nhiều khái niệm được biểu thị bằng một tên thường gọi (từ đồng âm) như “vải” (vật liệu may mặc) và “vải” là một loại trái cây; “mây” (đám mây) và “mây” (cây mây)… Trong cả lúc những cụm từ như nhau được sắp xếp theo thứ tự không giống nhau cũng biểu thị những khái niệm không giống nhau như vôi tôi là vôi chín, còn tôi vôi là công việc biến vôi sống thành vôi chín,v.v.. Trong thực tiễn, lúc tranh luận một vấn để gì đó, cần phải xác định rõ khái niệm của từ, để tránh “ông nói gà”, “bà nói vịt”, Vì vậy, trong những nghành nghề dịch vụ khoa học, người ta thường sử dụng những khối hệ thống thuật ngữ trình độ chuyên môn để biểu thị đúng mực những khái niệm.
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)

5


Linh Lập

Câu 5

Thắc mắc: Tam đoạn luận là gì? Những quy tắc của tam đoạn luận?

Gợi ý vấn đáp:

Tam đoạn luận là suy luận suy diễn gián tiếp trong đó Kết luận được rút ra từ hai tiền đề. Hai tiền đề và Kết luận là những phán đoán nhất quyết đơn. Hai tiền đề của tam đoạn luận liên hệ với nhau bởi sự lặp lại của cùng một khái niệm.

Những quy tắc:

  • Quy tắc 1: Trong tam đoạn luận có ba thuật ngữ và chỉ ba thuật ngữ cấu thành. Quy tắc này phụ thuộc định nghĩa của tam đoạn luận, trong đó chỉ rõ: hai tiền đề có liên hệ bởi thuật ngữ giữa. Thuật ngữ giữa ở trên đây phải thống nhất, nếu không Kết luận sẽ không còn tất yếu được rút ra từ hai tiền đề.
  • Quy tắc 2: Thuật ngữ giữa (M) phải được chu diên ít nhất một lần trong hai tiền đề. Do đó, thuật ngữ giữa (M) phải là chủ ngữ của phán đoán toàn xưng hoặc là tân từ của phán đoán phủ định.
  • Quy tắc 3: Nếu thuật ngữ lớn (P) hoặc thuật ngữ nhỏ (S) không chu diên ở tiền đề thì không được chu diên ở Kết luận.
  • Quy tắc 4: Nếu hai tiền đề đều là phán đoán phủ định thì không rút ra được Kết luận.
  • Quy tắc 5: Nếu như có một tiền đề là phán đoán phủ định thì Kết luận phải là phán đoán phủ định.
  • Quy tắc 6: Nếu hai tiền đề là phán đoán đặc xưng thì không rút ra Kết luận.
  • Quy tắc 7: Nếu một trong hai tiền đề là phán đoán đặc xưng thì Kết luận phải là phán đoán đặc xưng.
  • Quy tắc 8: Nếu hai tiền đề là phán đoán xác minh thì Kết luận phải là phán đoán xác minh.
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)
Ảnh minh họa (Nguồn internet)
Hình ảnh minh họa (Nguồn internet)

Qua những thắc mắc và cách gợi ý câu vấn đáp trên Toplist mong rằng chúng ta sinh viên sẽ cảm thấy thuyên giảm do dự lúc ôn tập, làm quen với những thắc mắc tự luận và có kết quả ôn tập tốt hơn.

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button